Małe świadectwa wielkich powodzi lodowcowych – zagłębienia bezodpływowe na Skeiðarársandur (Południowa Islandia)

Zastosowana technika SfM: a) lokalizacja pojedynczych klatek filmu w stosunku do zagłębienia na tle chmury punktów, b) wyskalowana chmura punktów zagłębienia z pokryciem terenu, c) opracowany cyfrowy model terenu w widoku 3D, rozdzielczość 0.1 m × 0.1 m, przewyższenie pionowe 1.5, średnica formy 12 m; oprac. J. Szafraniec

Przykłady zagłębień bezodpływowych na Skeiðarársandur o różnym wieku i stopniu pokrycia roślinnością (Fot. J. Szafraniec)

W ramach indywidulanej działalności naukowo-badawczej dr Joanny E. Szafraniec oraz dzięki wsparciu Centrum Studiów Polarnych pod koniec czerwca 2021 r. odbył się wyjazd badawczy na Islandię na przedpole lodowca Skeiðarárjökull. Celem wyprawy było założenie sieci punktów pomiarowych ulokowanych w licznych zagłębieniach bezodpływowych. Zagłębieniami tymi usiany jest tutejszy sandr. Powstają one po katastrofalnych powodziach lodowcowych (jökulhlaup).

Wyniki obserwacji posłużą do obliczenia tempa sedymentacji i roli sukcesji roślinnej w tym procesie. Ponadto wyniki badań wykorzystane zostaną w analizie podobnych form występujących na Niżu Polskim. Stwierdzone relacje morfometryczne i obliczone tempo sedymentacji pozwolą określić wiek polskich zagłębień oraz przybliżyć scenariusz deglacjacji Polski u schyłku plejstocenu, a więc w warunkach istotnych zmian klimatu. W trakcie badań przetestowano również fotogrametryczną technikę Structure from Motion (SfM), która posłużyła do pozyskania wysokorozdzielczego cyfrowego modelu wysokościowego badanych form.

 

Pozwolenie na filmowanie dzięki uprzejmości Vatnajökull National Park.

Międzynarodowa Środowiskowa Szkoła Doktorska szuka kandydatów!

Międzynarodowa Środowiskowa Szkoła Doktorska przy Centrum Studiów Polarnych w Uniwersytecie Śląskim w Katowicach (MŚSD) rozpoczęła nabór kandydatów. Zgłoszenia są możliwe do 18 sierpnia 2021 r.!
MŚSD kształci młodą generację naukowców na najwyższym poziomie we współpracy z renomowanymi ośrodkami naukowymi i akademickimi krajowymi i międzynarodowymi.

MŚSD to wspólne działania Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, Instytutu Geofizyki PAN, Instytutu Matematycznego PAN oraz Instytutu Oceanologii PAN. Kształcenie w szkole doktorskiej odbywa się w trzech dyscyplinach akademickich: matematyka, nauki o Ziemi i środowisku oraz inżynieria materiałowa.

Szczegółowe informacje na temat MŚSD, w tym o procesie rekrutacji 2021/2022 znajdują się na stronie: https://www.mssd.us.edu.pl

Gorąco zapraszamy zainteresowanych aplikacją do MŚSD na webinarium dotyczące MŚSD, programu nauczania i procesu aplikacyjnego. Wcześniejsza rejestracja jest wymagana, dostępna na www: https://www.mssd.us.edu.pl/en/ieds_webinar/ (7 lipca 2021 r., godz. 15:00).

Międzynarodowa Środowiskowa Szkoła Doktorska zaprasza!!

—————————————————————————

Obejrzyj krótki film o Szkole Doktorskiej: https://youtu.be/iXeEPkPgYvs 

Centrum Studiów Polarnych docenione w konkursie „Widzialność Centrów Badawczych”

Z ogromną przyjemnością odebraliśmy wyniki konkursu „Widzialność Centrów Badawczych”, zorganizowanego w ramach programu Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach „Inicjatywa Doskonałości Badawczej”.

Jest nam niezmiernie miło, iż dotychczasowa działalność Centrum Studiów Polarnych została wysoko oceniona, a przede wszystkim doceniona na forum Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

Otrzymane dofinansowanie zostanie przeznaczone na zwiększenie widzialności oraz upowszechnianie naszej działalności naukowej, a także wzmocnienie współpracy badawczej na arenie międzynarodowej.

Dziękujemy!

Szczegóły: https://us.edu.pl/idb-wyniki-konkursu-pn-widzialnosc-centrow-badawczych/

Kurs on-line z analizy danych hiperspektralnych dla Svalbardu (6-10 września 2021 r.)

Gorąco zachęcamy do aplikowania na teledetekcyjny kurs on-line nastawiony na analizę danych hiperspektralnych: Training course on Hyperspectral Remote Sensing in Svalbard w dniach 6-10 września 2021 r.
Pierwszeństwo uczestnictwa w kursie mają członkowie Svalbard Integrated Arctic Earth Observing System (SIOS), czyli również, od bieżącego roku, pracownicy, doktoranci i studenci Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

Szczegóły dostępne na www SIOS: https://sios-svalbard.org/HSRScourse

Noc Geografii

23 kwietnia 2021 roku Wydział Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach oraz Oddział Katowicki Polskiego Towarzystwa Geograficznego organizują Noc Geografii. W programie – wykłady popularnonaukowe, konkursy oraz quizy. Wydarzenie ma charakter otwarty. Spotkanie odbędzie się w formule zdalnej i będzie transmitowane na żywo na kanale YouTube Uniwersytetu Śląskiego oraz na fanpage’u Wydziału Nauk Przyrodniczych UŚ (https://www.facebook.com/WydzialNaukPrzyrodniczychUS).

Program transmisji na żywo:

16:00 OTWARCIE NOCY GEOGRAFII
16:30 – 17:00 WYKŁAD INAUGURACYJNY – Prof. dr hab. JACEK JANIA: Czy kriosfera Arktyki wzmacnia ocieplanie klimatu?
17:00 – 17:30 dr hab. MAGDALENA OPAŁA-OWCZAREK, prof. UŚ: Kronika klimatu Górnego Śląska zapisana w słojach drzew
17:40 – 18:10 dr hab. URSZULA MYGA-PIĄTEK, prof. UŚ: Obserwatorium krajobrazu – dlaczego monitorowanie krajobrazu jest ważne?
18:10 – 18:40 dr MAKSYMILIAN SOLARSKI: Bytom – miasto, które się zapada
18:40 – 19:00 OGŁOSZENIE WYNIKÓW KONKURSÓW
19:00 – 19:30 dr ANDRZEJ BOCZAROWSKI: Świat okiem Galileusza
19:30 – 20:00 dr MICHAŁ LASKA: GIS – narzędzie współczesnego geografa
20:00 – 20:30 dr hab. MARIOLA JABŁOŃSKA, prof. UŚ: Nowa jakość badań zanieczyszczeń powietrza z wykorzystaniem pierwszego i jedynego w Polsce mobilnego laboratorium „balonowego” – ULKA
20:40 – 21:10 mgr WOJCIECH PILORZ: Zaglądamy do wnętrza burzy – o radarach meteorologicznych
21:10 – 21:40 dr hab. SŁAWOMIR SITEK: Przestrzenny wymiar SARS-CoV-2 w województwie śląskim i Polsce
21:40 PODSUMOWANIE I ZAKOŃCZENIE NOCY GEOGRAFII

WIĘCEJ SZCZEGÓŁÓW: https://us.edu.pl/event/online-noc-geografii/ oraz https://fb.me/e/6O60LAlzB

 

 

Szczególnie zapraszamy na wykład Przewodniczącego Centrum Studiów Polarnych Profesora Jacka Jani:
Abstrakt wykładu:
Klimat globu ociepla się. Interakcje atmosfery z oceanami i kriosferą są istotnym elementem procesów klimatycznych. Zlodowacone obszary polarne powinny stabilizować klimat planety. Referat stara się odpowiedzieć na ważne pytania. Dlaczego mroźna Arktyka ociepla się szybciej niż reszta globu? Jak zmiany w lodach Arktyki przekładają się na zmiany klimatu? Prezentowane są przykłady polskich badań w tym zakresie. Arktyczne wzmocnienie ocieplenia „atakuje” średnie szerokości geograficzne. Czego możemy się spodziewać w przyszłości? https://www.facebook.com/WydzialNaukPrzyrodniczychUS/photos/gm.725193388149782/4012807602117324/

“Polska na biegunach” – numer specjalny kwartalnika Academia

Zapraszamy do lektury numeru specjalnego kwartalnika Academia pt. „Polska na biegunach”!

W numerze znajdziemy m.in.:
🔹 „Widok z północy” – na temat Polskiej Stacji Badawczej Hornsund im. Stanisława Siedleckiego Polish Polar Station Hornsund opowiada prof. dr hab. Piotr Głowacki, który przez kilkanaście lat kierował Zakładem Badań Polarnych i Morskich Instytut Geofizyki PAN, który nadzoruje stację
🔹 „Widok z południa” – o Polskiej Stacji Antarktycznej im Henryka Arctowskiego Arctowski Polish Antarctic Station na Wyspie Króla Jerzego, zarządzanej przez Instytut Biochemii i Biofizyki PAN mówi dr hab. Robert Bialik, kierownik Zakładu Biologii Antarktyki IBB PAN
🔹 „Prestiż między biegunami” – o tym dlaczego Polacy badają regiony polarne mówi prof. dr hab. Jacek Jania, przewodniczący Centrum Studiów Polarnych
🔹 „Samotność w śniegach”dr Agnieszka Skorupa z Uniwersytet Śląski w Katowicach o o psychologicznych konsekwencjach długotrwałego pobytu na stacji polarnej
🔹 „Wiedza dla czterech milionów” – na temat wyzwań stojących przed rodowitymi mieszkańcami regionów polarnych oraz badaczami zajmującymi się tym obszarem pisze dr hab. Michał Łuszczak z Komitetu Badań Polarnych przy Prezydium PAN
🔹 „Ziemia na biegunach” – analiza językowa słowa „biegun” autorstwa dr hab. Katarzyny Kosińskiej z Wydział Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego

Cały numer specjalny „Polska na biegunach” dostępny w wersji elektronicznej:  http://journals.pan.pl/academiaPAN/136027

Promocja Raportu State of Environmental Science in Svalbard (SESS) 2020

11 stycznia 2020 r. o godz. 9:00 podczas wirtualnego wydarzenia: Polar Night Week https://sios-svalbard.org/PolarNightWeek będzie miała miejsce promocja Raportu State of Environmental Science in Svalbard (SESS) – trzecie wydanie: https://facebook.com/events/s/sess-report-2020-release/135224078315781/ (streaming YT)

Raport SESS (https://sios-svalbard.org/SESSreport) podsumowuje aktualny stan wiedzy na temat kluczowych parametrów środowiska Arktyki i ich wzajemnych zależności. Został on uznany za wiarygodne źródło informacji o stanie środowiska na Svalbardzie (Arktyka).

Ponadto, stanowi on ważną platformę wiedzy dostępnej dla całej społeczności potrzebnej do zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska Arktyki.

Nad raportem pracują międzynarodowe i multidyscyplinarne zespoły pod przewodnictwem naukowców z instytucji członkowskich SIOS – Svalbard Integrated Arctic Earth Observing System. W gronie ekspertów znaleźli się liczni przedstawiciele jednostek tworzących Centrum Studiów Polarnych.